AGJERIMI

 

KAPITULLI I AGJERIMIT

Shkëputur nga "Sunenu et Tirmidhi"
Përktheu: Enes Ajdini


 

6. KAPITULLI I AGJËRIMIT
nga
i Dërguari i Allahut
(Paqja dhe lavdërimi i Allahut qoftë mbi të!)

 

(1) Tema
Çfarë ka ardhur mbi vlerën e muajit të Ramazanit

682- (Sahih)  Na ka treguar Ebu Kurajb, Muhamed ibën El-Alai ibën Kurajb, ka thënë: Na ka treguar Ebu Bekër ibën Ajjash: Nga El-Eamesh: Nga Ebu Salih: Nga Ebu Hurejra, ka thënë: I Dërguari i Allahut (Paqja dhe lavdërimi i Allahut qoftë me të) ka thënë: "Në natën e parë të muajit të Ramazanit, prangosen shejtanët dhe Meradet prej xhinëve, mbyllen dyert e zjarrit, saqë nuk mbetet e hapur asnjë derë prej tij. Hapen dyert e xhenetit dhe nuk mbetet e mbyllur asnjë derë prej tij. Një thirrës thërret: O ti që e do të mirën, puno dhe o ti që e do të keqen, zmbrapsu! Allahu e shpëton prej zjarrit një grup njerëzish. Kjo gjë ndodh në çdo natë (të Ramazanit)."
Në temë ka hadith nga Abdurrahman ibën Auf, Ibën Mesudi dhe Selmani. ["Ibën Maxheh" (1642)].

683-  (Sahih)   Na ka treguar Hennad, ka thënë: Na ka treguar Abdetu dhe El-Muharibij: Nga Muhamed ibën Amër: Nga ebu Seleme: Nga Ebu Hurejra, ka thënë: I Dërguari i Allahut (Paqja dhe lavdërimi i Allahut qoftë me të) ka thënë: "Kush e agjëron Ramazanin dhe falet në të (teravit) duke qenë besimtar dhe duke shpresuar në shpërblimin (e Allahut), do ti falen atij gjynahet që ka bërë më parë.  Ai i cili fal namaz nate në natën e Kadrit,  duke qënë  besimtar e duke shpresuar në shpërblimin (e Allahut), do ti falen atij gjynahet që ka bërë më parë."
Ky hadith është Hasen Sahih. Hadithi nga Ebu Hurejra të cilin e transmeton Ebu Bekër ibën Ajjash është hadith Garib dhe ne nuk e njohim atë prej transmetimit të Ebu Bekër ibën Ajjash: Nga El-Eamesh: Nga Ebu Salih: Nga Ebu Hurejra, vetëm se prej hadithit të Ebu Bekrit. E kam pyetur Muhamed ibën Ismail në lidhje me këtë hadith dhe tha: Na ka treguar El-Hasen ibën Err-Rrabia, ka thënë: Na ka treguar Ebu El-Ehues: Nga Eamesh: Nga Muxhahidi, hadithin: "Në natën e parë të muajit të Ramazanit…" dhe e përmendi hadithin. Tha Muhamedi: Ky është më i saktë tek unë se hadithi i Ebu Bekër ibën Ajjash. ["Ibën Maxheh" (1326): ق
].

 

(2) Tema
Çfarë ka ardhur për fjalën: "Mos e prisni
muajin e Ramazanit me agjërim!"

684-  (Sahih)  Na ka treguar Ebu Kurajb, ka thënë: Na ka treguar Abdetu ibën Sulejman: Nga Muhamed ibën Amër:  Nga Ebu Seleme: Nga Ebu Hurejra, ka thwnw: I Dërguari (Paqja dhe lavdërimi i Allahut qoftë me të) ka thënë: "Mos i paraprini muajit (të Ramazanit) duke agjëruar një apo dy ditë para tij, përveçëse nese qëllojnë ditë në të cilat e keni bërë zakon ti agjëroni ato. Fillojeni agjërimin me shikimin e saj (hënës) dhe bëni iftar po me shikimin e saj. Nëse hëna do të jetë e fshehur, atëherë numëroni tridhjetë ditë (agjërim) e pastaj konsideroheni të përfunduar atë."
 Në temë ka hadith nga disa prej shokëve të të Dërguarit të Allahut (Paqja dhe lavdërimi i Allahut qoftë me të). Ka transmetuar Mensur ibën El-Muatemir: Nga Ribëi ibën Hirash: Nga një grup prej shokëve të të Dërguarit (Paqja dhe lavdërimi i Allahut qoftë me të), hadith përafërsishtë të njëjtë me këtë. Hadithi i Ebu Hurejrës është Hasen Sahih. Ky hadith meret për bazë nga dijetarët, ata e shohin si të urryer që ta parapresi dikush me agjërim muajin e Ramazanit. Mirëpo nëse dikush e ka bërë zakon të agjeroi ditë të caktuara (psh. të hënën apo të enjten) dhe qëllojnë këto ditë para hyrjes së muajit të Ramazanit, atëherë agjërimi në këtë rast nuk përbën problem. ["Ibën Maxheh" (1650 dhe 1655): ق
].

6 85-  (Sahih)  Na ka treguar Hennad, ka thënë: Na ka treguar Uekia: Nga Ali ibën El-Muberak: Nga Jahja ibën Ebi Kethir: Nga Ebu Seleme: Nga Ebu Hurejra, se ka thënë: I Dërguari i Allahut (Paqja dhe lavdërimi i Allahut qoftë me të) ka thënë: "Mos e paraprini me agjërim  muajin e Ramazanit një apo dy ditë para hyrjes së tij, përveç atij personi i cili agjëronte rregullisht (nafile), pra ai le të agjëroi."  ["Ibën Maxheh" (1650):ق ].

(3)Tema
Çfarë ka ardhur në lidhje me qënien i urryer
agjërimi në ditët e dyshimta

186-  (Sahih)   Na ka treguar Ebu Said, Abdullah ibën Said El-Eshexh-xhu, ka thënë Ebu Halid El-Ehmar: Nga Amër ibën Kajs El-Mulaij: Nga Ebu Is'hak: Nga Silete ibën Zufer, ka thënë: Ishim tek Amar ibën Jasir dhe i sollën atij një dele të pjekur. Ai tha: Urdhëroni e hani. Disa prej të pranishmëve u zmbrapsën e thanë: ne jemi agjërueshëm. Amari tha: Kush agjëron në ditën për të cilën dyshojnë njerëzit, ai është treguar i mosbindur ndaj Ebu Kasimit (Paqja dhe lavdërimi i Allahut qoftë me të).
Në temë ka hadith edhe nga Ebu Hurejra dhe Enesi. Hadithi i Amarit është hadith Hasen Sahih. Atë e kanë marw pwr bazw dijetarët prej shokëve të të Dërguarit (Paqja dhe lavdërimi i Allahut qoftë me të) dhe pasrëdhësit e tyre prej tabiinëve. I këtij mendimi është edhe Sufjan Eth-Theuri, Malik ibën Enes, Abdullah ibën El-Mubarek, Shafiiu, Ahmedi dhe Is'haku, pra të gjithë këta e shohin si të urryer agjërimin në ditët e dyshimta, madje shumica prej tyre është i mendimit se nëse agjëron dikush në ditën e dyshimtë, e pastaj i bëhet e qartë se ajo ditë ka qënë në muajin e Ramazanit, ai përsëri duhet ta zëvendësoi këtë ditë me një tjetër ditë agjërimi. ["Ibën Maxheh" (1645)].

 

(4)Tema
Çfarë ka ardhur në lidhje me llogaritjen e hënës
së muajit Shaban për Ramazanin

187-  (Hasen)   Na ka treguar Muslim ibën Haxhaxh, ka thënë: Na ka treguar Jahja ibën Jahja, ka thënë: Na ka treguar Ebu Muauije: Nga Muhamed ibën Amër: Nga Ebu Seleme: Nga Ebu Hurejra, ka thënë: I Dërguari i Allahut (Paqja dhe lavdërimi i Allahut qoftë me të) ka thënë: "Llogarisni hënën (netët) e Shabanit për Ramazanin."
Hadithi i Ebu Hurejrës është hadith Garib dhe ne nuk e njohim atë në këtë formë vetëm se prej hadithit të Ebu Muauijes. Hadith i saktë është ai të cilin e transmeton Muhamed ibën Amër: Nga Ebu Seleme: Nga Ebu Hurejra: Nga i Dërguari i Allahut (Paqja dhe lavdërimi i Allahut qoftë me të) se ka thënë: "Mos i paraprini muajit (të Ramazanit) duke agjëruar një apo dy ditë para tij…"
Po kështu ëshrë transmetuar nga Jahja ibën Ebi Kethir: Nga Ebu Seleme: Nga Ebu Hurejra: Nga i Dërguari i Allahut (Paqja dhe lavdërimi i Allahut qoftë me të); përafërsisht i njejtë me hadithin e Muhamed ibën Amër El-Lejthij. ["Es-Sahiha" (565)].

 


(5)Tema
Çfarë ka ardhur për të treguar se agjërimi fillon me shikimin
e hënës së re  dhe përfundon po me shikimin e saj

188-  (Sahih)   Na ka treguar Kutejbe, ka thënë: Na ka treguar Ebu El-Ehues: Nga Simek ibën Harb: Nga Ikrime: Nga ibën Abasi, ka thënë: I Dërguari i Allahut (Paqja dhe lavdërimi i Allahut qoftë me të) ka thënë: "Mos agjëroni para Ramazanit. Agjëroni pasi ta keni parë hënën e re dhe përfundojeni  po me shikimin e saj. Nëse hëna do të jetë e fshehur, atëherë plotësoni tridhjetë ditë."
Në temë ka hadith edhe nga Ebu Hurejra, Ebu Bekrate dhe Ibën Umer. Hadithi i Ibën Abasit është Hasen Sahih dhe është transmetuar nga ai edhe në formë tjetër. ["Sahih Ebi Daud" (2016)].

 

(6)Tema
Çfarë ka ardhur për të treguar se muaji
është njëzetë e nëntë ditë

189-  (Sahih)   Na ka treguar Ahmed ibën Menia, tha: Na ka treguar Jahja ibën Zekerija ibën Ebi Zeide, tha: më ka treguar Isa ibën Dinar: Nga babai i tij: Nga Amër ibën El Harith ibën Ebi Dirar: Nga Ibën Mesud, tha: Vitet që kam agjëruar me te Dërguarin (Paqja dhe lavdërimi i Allahut qoftë me të) njëzetë e nëntë ditë janë më tepër se ato në të cilat kemi agjëruar tridhjetë ditë.
Në temë ka hadith edhe nga Umeri, Ebu Hurejra, Aishja, Sad ibën Ebi Uekkas, Ibën Abasi, Ibën Umer, Enesi, Xhabiri, Umu Seleme dhe nga Ebu Bekrate, se i Dërguari (Paqja dhe lavdërimi i Allahut qoftë me të) ka thënë: "Muaji është njëzetë e nëntë ditë."["Ibën Maxheh" (1658)].

690 .   (Sahih)   Na ka treguar Ali ibën Huxhër, ka thënë: Na ka treguar Ismail ibën Xha'fer: Nga Humejdi: Nga Enesi se ka thënë: U betua i Dërguari i Allahut (Paqja dhe lavdërimi i Allahut qoftë me të) se nuk do t'u afrohej bashkëshorteve te tij per një muaj dhe qëndroi i veçuar njëzetë e nëntë ditë. i thanë: O i Dërguar i Allahut ti u betove për një muaj. Tha: "Muaji ka njëzetë e nëntë ditë." Ky hadith është Hasen Sahih. [خ ].

 

(7)Tema
Çfarë ka ardhur për lajmërimin me anë të dëshmisë
për hyrjen e muajit të Ramazanit

(Daif- i dobët)  Na ka treguar Muhamed ibën Ismail, ka thënë: Na ka treguar Muhamed ibën Es-Sabbah, ka thënë: Na ka treguar El-Uelid ibën Ebi Theur: Nga Simeku: Nga Ikrime: Nga Ibën Abasi, tha: Erdhi një beduin te i Dërguari i Allahut (Paqja dhe lavdërimi i Allahut qoftë me të) dhe i tha atij: Unë kam parë hënën e re (që tregon fillimin e muajit).
 - Tha: "A dëshmon ti se nuk ka të adhuruar tjetër përveç Allahut? A dëshmon se Muhamedi është i dërguar i Tij?"
 - Tha: Po.
 - Tha (i Dërguari i Allahut - Paqja dhe lavdërimi i Allahut qoftë me të -): "O Bilal, lajmëroi njerëzit të agjërojnë nesër."   ["Ibën Maxheh" (1652)].

 

 691 (م ) -  Na ka treguar Ebu Kurajb, ka thënë: Na ka treguar Husejn El-Xhuafij: Nga Zaide: Nga Simaku, hadith me të njëjyin zinxhir transmetimi, të përafërt me të mësipërmin. Në lidhje me këtë hadith të Ibën Abasit ka kundërshtim mes dijetarëve. Ka transmeruar Sufjan Eth-Theuri dhe të tjerë veç tij: Nga Simaku: Nga Ikrime: Nga i Dërguari i Allahut (Paqja dhe lavdërimi i Allahut qoftë me të), hadith Mursel (ka rënë prej zinxhirit të transmetimit sahabiu). Shumica e atyre të cilët transmetojnë nga Simeku, me zinxhir transmetimi: Nga Simeku: Nga Ikrime: Nga i Dërguari i Allahut (Paqja dhe lavdërimi i Allahut qoftë me të) kanë transmetuar hadithe Mursele. Sidoqoftë shumica e dijetarëve e kanë marë për bazë këtë hadith. Mendimi i tyre është se pranohet dëshmia e një personi të vetëm për të treguar hyrjen e muajit të Ramazanit. I këtij mendimi është Ibën El-Mubarek, Shafiu, Ahmedi dhe banorët e Kufës. Ka thënë Is'haku: Nuk lejohet të agjërohet vetëm se me dëshminë e dy personave (e më tepër). Ndërsa në lidhje me iftarin të gjithëdijetarët janë të mendimit se nevojitet dëshmia e dy personave.

 

(8)Tema
Çfarë ka ardhur për të treguar se dy muajit në të cilët ndodhen dy festat
(bajrami i vogël dhe bajrami i madh) nuk pakësohen (ditët e tyre)

692-  (Sahih)  Na ka treguar Ebu Seleme, Jahja ibën Halef El-Basrij, ka thënë: Na ka treguar Bishër ibën El-Mufadal: Nga Halid El-Hadhei: Nga Abdurrahman ibën Ebi Bekrate: Nga babai i tij, ka thënë: i Dërguari I Allahut (Paqja dhe lavdërimi i Allahut qoftë me të) ka thënë: "Dy muajit e festave nuk pakësohen. Ata janë Ramazani dhe Dhul Hixheh."
Hadithi i transmetuar nga Ebu Bekrate është hadith Hasen. Është transmetuar ky hadith nga Abdurrahman ibën Ebi Bekrate: Nga i Dërguari i Allahut (Paqja dhe lavdërimi i Allahut qoftë me të), Mursel. Ka thënë Ahmedi: Kuptimi i hadithit "Dy muajit e festave nuk pakësohen . . ."  është se nuk pakësohen po ti mbledhësh ditët e tyre së bashku në të njejtin vit. Këta dy muaj, muaji i Ramazanit dhe Dhul Hixheh, nëse ndonjerit prej tyre i pakësohet një ditë, mesiguri që ajo i ka kaluar tjetrit.
Ka thënë Is'haku: Kuptimi i fjalës "nuk pakësohen" d.m.th që edhe nëse janë me nga njëzetë e nëntë ditë, ata konsiderohen të plotë. Sipas mendimit të Is'hakut të dy muajt mund të pakësohen në të njëjtin vit. ["Ibën Maxheh" (1659):ق
].

 

(9)Tema
Çfarë ka ardhur për të treguar se për çdo vend, meret për bazë
 shikimi i hënës së re nga vet banorët e atij vendi

693-  (Sahih)   Na ka treguar Ali ibën Huxhr, ka thënë: Na ka treguar Ismail ibën Xhafer, ka thënë: Na ka treguar Muhamed ibën Ebi Harmele, ka thënë: Më ka treguar Kurajbi se e ka dërguar atë Umu El-Fadël, vajza e El-Harith për tek Muauije në Sham. Thotë: Mbërrita në Sham dhe e kreva porosinë e saj. Nderkoh që ndodhesha në Sham u shfaq hëna e re (që tregon hyrjen e muajit të Ramazanit). Ne e pamë atë natën e premte. Mbërrita në Medine në përfundim të muajit të Ramazanit. Ibën Abasi më pyeti.., e pastaj u përmend edhe  çështja e hënës. Më pyeti: Kur e keni parë hënën e re? I tregova atij se e kishim parë në natën e premte. Më tha: Ti e ke parë atë në natën e premte? I thashë se e kishin parë të gjithë njerëzit, e të gjithë filluan agjërimin, agjëroi edhe Muauije. Tha (Ibën Abasi): ne e kemi parë atë natën e shtunë, kështu që do të vazhdojmë të agjërojmë deri sa të plotësojmë tridhjetë ditë, ose të shohim hënën e re të muajit tjetër. I thashë: A nuk të mjafton shikimi i saj nga Muauije dhe agjërimi i tij? Tha: Jo, kështu na ka urdhëruar i Dërguari i Allahut (Paqja dhe lavdërimi i Allahut qoftë me të).
 
Hadithi i Ibën Abasit është Hasen Sahih Garib. Këtë hadith e marin për bazë dijetarët dhe janë të mendimit se çdo krahinë e fillon agjërimin me shikimin e hënës së re të muajit të Ramazanit nga vet banorët e saj. ["Sahih Ebi Daud" (1021):م
].

 

(10)Tema
Çfarë ka ardhur për të treguar se me çfarë është e pëlqyeshme
të çelet  iftari

194-  (Daif- i dobët)  Na ka treguar Muhamed ibën Umer ibën Ali El-Mukaddemij, ka thënë: Na ka treguar Said ibën Amir, ka thënë: Na ka treguar Shuabe: Nga Abdulaziz ibën Suhejb: Nga Enes ibën Malik, ka thënë: I Dërguari i Allahut (Paqja dhe lavdërimi i Allahut qoftë me të) ka thënë: "Kush ka mundësi të gjej hurma (arabe), le ta çeli iftarin me to. Ai që nuk mundet, le ta çeli me uji, se vërtet uji është pastrues."
Në temë ka hadith edhe nga Selman ibën Amir. Hadithin e Enesit, nuk dimë ta ketë transmetuar ndokush nga Shuabe në këtë formë, përveç Said ibën Amirit. Ky hadith është i pa mbrojtur dhe ne nuk i gjejmë atij origjinë nga ana e Abdulaziz ibën Suhejbit e ky nga Enesi. E kanë transmetuar shokët e Shuabes këtë hadith: Nga Shuabe: Nga Asim El-Ehual: Nga Hafsa bintu Sirin: Nga Err-Rrabab: Nga Selman ibën Amir: Nga i Dërguari i Allahut (Paqja dhe lavdërimi i Allahut qoftë me të). Ky hadith është më i saktë se ai i Said ibën Amirit. Janë transmetuar gjithashtu hadithe: Nga Shuabe: Nga Asim: Nga Hafsa bintu Sirin: Nga Selmani, por nuk përmendet Shuabe: Nga Err-Rrabab. E saktë është ajo  çfarë kanë transmetuar Sufjan Eth-Theuri, Ibën Ujejne e të tjerë veç tyre: Nga Asim El-Ehual: Nga Hafsa bintu Sirin: Nga Err-Rrabab: Nga Selman ibën Amir. Ndërsa Ibën Auni thotë: Nga Ummu Err-Rraih bintu Suleja: nga Selman ibën Amir, kurse Err-Rrababu është Ummu Err-Rraih. ["Ibën Maxheh" (1699)].

695-  (Daif- i dobët)    Na ka treguar Muhamed ibën Gajlan, ka thënë: Na ka treguar Uekia, ka thënë: Na ka treguar Sufjani: Nga Asim El-Ehual. (ح ). Na ka treguar Hennad, ka thënë: Na ka treguar Ebu Muauije: Nga Asim El-Ehual___: Nga Hafsa bintu Sirin: Nga Err-Rrabeb: Nga Selman ibën Amir Ed-dibbij: Nga i Dërguari i Allahut (Paqja dhe lavdërimi i Allahut qoftë me të) se ka thënë: "Nëse e fillon iftarin ndonjeri prej jush le ta nisi atë me ngrënien e hurmave. Ai që nuk mundet të gjej hurma le ta çeli iftarin me uji, se vërtet uji është pastrues." Ky hadith është Hasen Sahih
.

696-  (Sahih)   Na ka treguar Muhamed ibën Rafia, ka thënë: Na ka treguar Abdurrazzak, ka thënë: Na ka treguar Xhafer ibën Sulejman: Nga Thabit: Nga Enes ibën Malik, se ka thënë: I Dërguari (Paqja dhe lavdërimi i Allahut qoftë me të) e çelte iftarin para namazit duke ngrënë disa rutab (lloj hurme). Nëse nuk gjente rutab, e çelte me hurma. Nëse nuk gjente as hurma, pinte disa gëllënka uji. Ky hadith është Hasen Garib. Është transmetuar se i Dërguari i Allahut (Paqja dhe lavdërimi i Allahut qoftë me të) e çelte iftarin në dimër me hurma, kurse në verë me uji. ["El-Irvau" (922), "Sahih Ebi Daud" (2040)].

 

(11)Tema
Çfarë ka ardhur në lidhje me hadithin
 "Agjërimi është atëherë kur agjërojnë muslimanët…"

697-  (Sahih)   Na ka treguar Muhamed ibën Ismail, ka thënë: Na ka treguar Ibrahim ibën El-Mundhir, ka thënë: Na ka treguar Is'hak ibën Xhafer ibën Muhamed, ka thënë: Më ka treguar Abdullah ibën Xhafer: Nga Uthman ibën Muhamed El-Ehnesij: Nga Said El-Makburij : Nga Ebu Hurejra, se i Dërguari i Allahut (Paqja dhe lavdërimi i Allahut qoftë me të) ka thënë: "Agjërimi është atëherë kur agjërojnë muslimanët. Festa e Bajramit të madh është atëherë kur e festojnë muslimanët dhe festa e Bajramit të vogël është atëherë kur e festojnë muslimanët." Ky hadith është Hasen garib. E kanë shpjeguar disa prej dijetarëve këtë hadith dhe kanë thënë: Kuptimi i këtij hadithi është se agjërimi dhe festat duhet të bëhen bashkërisht nga i gjithë populli. ["Ibën Maxheh" (1660)].

 

(12)Tema
Çfarë ka ardhur në lidhje me atë se nëse ka përfunduar dita
 dhe ka nisur nata, e ka çelur iftarin agjëruesi

698-  (Sahih)   Na ka treguar Harun ibën Is'hak El-Hemdenij, ka thënë: Na ka treguar Abdetu ibën Sulejman. (ح ) Na ka treguar Ebu Kurajb: Nga Ebu Muauije. (ح ) Na ka treguar Muhamed ibën Muthenne: Nga Abdullah ibën Daud: Nga Hisham ibën Urue: Nga babai
i tij: Nga Asim ibën Umer: Nga Umer ibën El-Hattab, ka thënë: I Dërguari i Allahut (Paqja dhe lavdërimi i Allahut qoftë me të) ka thënë: "Nëse ka përfunduar dita dhe ka nisur nata, e ka perënduar dielli, e ka çelur iftarin agjëruesi." Në temë ka hadith nga Ibën Ebi Eufe dhe Ebu Saidi. Hadithi I Umerit është [Hasen]__ Sahih. ["Sahih Ebi Daud" (2036), "El-Irvau" (916):ق
].

 

(13)Tema
Çfarë ka ardhur në lidhje me pëlqyeshmërinë
 e shpejtimit të iftarit

699-  (Sahih)   Na ka treguar Muhamed ibën Beshsher, ka thënë: Na ka treguar Abdurrahman ibën Mehdij: Nga Sufjani: Nga Ebu Hazim. (ح ) Na ka treguar Ebu Musab me anë të leximit: Nga Maliku, Nga Sehl ibën Sad, ka thënë: I Dërguari i Allahut (Paqja dhe lavdërimi i Allahut qoftë me të) ka thënë: "Do të vazhdojnë njerëzit të jenë në mirësi, përderisa e shpejtojnë iftarin."  Në temë ka hadith nga Ebu hurejra, Ibën Abasi, Aishja dhe Enes ibën Malik. Hadithi i Sehl ibën Sad është Hasen Sahih. Këtë hadith e kanë marë për bazë dijetarët prej shokëve të të dërguarit të Allahut (Paqja dhe lavdërimi i Allahut qoftë me të) dhe të tjerë mbas tyre. Ata janë të mendimit se është e pëlqyeshme të shpejtohet iftari. Të këtij mendimi janë Shafiu, Ahmedi dhe Is'haku. ["El-Irvau" (917)].

700-   (Daif- i dobët)  Na ka treguar Is'hak ibën Musa El-Ensarij, ka thënë: Na ka treguar El-Uelid ibën Muslim: Nga El-Euzai: Nga Kurrate ibën Abdurrahman: Nga Ez-Zuhrij: Nga Ebu Seleme: Nga Ebu Hurejra se ka thënë: I Dërguari i Allahut (Paqja dhe lavdërimi i Allahut qoftë me të) ka thënë: "Ka thënë Allahu i Lartësuar: Robërit e Mi më të dashur janë ata të cilët e shpejtojnë më tepër iftarin." ["El-Mishkat" (1989),"Et-Tealik Er-Ragib" (2/95),"Et-Tealikat El-Xhijad"].

701-   (Daif- i dobët)   Na ka treguar Abdullah ibën Abdurrahman, ka thënë: Na ka treguar Ebu Asim dhe Ebu El-Mugira: Nga El-Euzai me të njejtin zinxhir transmetimi, hadith të njejtë me të mëparshmin. Ky hadith është Hasen Sahih. [ Shiko çfarë ndodhet para tij]

702-  (Sahih)   Na ka treguar Henad, ka thënë: Na ka treguar Ebu Muauije: Nga El-Eamesh: Nga Umerate ibën Umejr: Nga Ebu Atije, ka thënë: Shkova unë dhe Mesruku te Aishja dhe i thamë: O nëna e besimtarëve, janë dy burra prej shokëve të të Dërguarit të Allahut (Paqja dhe lavdërimi i Allahut qoftë me të), njeri prej tyre e shpejton iftarin dhe e shpejton namazin, ndërsa tjetri e vonon iftarin dhe e vonon namazin. Tha (Aishja): Cili nga ata e shpejton iftarin dhe e shpejton namazin? I thamë: Abdullah ibën Mesudi. Tha: Kështu vepronte i Dërguari I Allahut (Paqja dhe lavdërimi i Allahut qoftë me të). Burri tjetër ishte Ebu Musa. Ky hadith është Hasen Sahih. Ebu Atije e ka emrin: Malik ibën Ebi Amir El-Hemdani, dhe njihet gjithashtu si: Ibën Amir El-Hemdani dhe kjo është më e saktë. ["Sahih Ebi Daud" (2039):م ]

 

(14)Tema
Çfarë ka ardhur në lidhje me pëlqyeshmërinë
 e vonimit të syfyrit

703-  (Sahih)   Na ka treguar Jahja ibën Musa, ka thënë: Na ka treguar Ebu Dauud Et-Tajelisi, ka thënë: Na ka treguar Hisham Ed-Desteueij: Nga Katede: Nga Enes ibën Malik: Nga Zejd ibën Thabit se ka thënë: Hëngrëm syfyr bashkë me të Dërguarin e Allahut (Paqja dhe lavdërimi i Allahut qoftë me të) dhe pastaj u çuam për të falur namazin. Tha (Enesi): I thashë:  Sa zgjati kjo kohë (duke ngrënë syfyr)? Tha (Zejdi): Sa koha e pesëdhjetë ajeteve.[ق ]

704-    Na ka treguar Hennad, ka thënë: Na ka treguar Uekia, Nga Hishami, hadith përafërsishtë të njejtë me të mësipërmin, vetëm se ai ka thënë: Sa koha e leximit të pesëdhjetë ajeteve.
Në temë ka hadith edhe nga Hudhejfe. Hadithi i Zejd ibën Thabit është Hasen Sahih. Atë e marin për bazë Shafiu, Ahmedi dhe Is'haku. Ata janë të mendimit se është e pëlqyeshme të vonohet syfyri.

 

(15)Tema
Çfarë ka ardhur në lidhje me përcaktimin
 e kohës së agimit

705-   (Hasen Sahih)   Na ka treguar Hennad, ka thënë: Na ka treguar Mulezim ibën Amër, ka thënë: Më ka treguar Abdullah ibën En-Nuamen: Nga Kajs ibën Talk, ka thënë: Më ka treguar babai im, Talk ibën Ali se i Dërguari i Allahut (Paqja dhe lavdërimi i Allahut qoftë me të) ka thënë: "Hani dhe pini e mos u shqetësoni prej zbardhjes që ngrihet në horizont. Hani dhe pini derisa të shihni ngjyrën e kuqe."
Në temë ka hadith nga Adij ibën Hatim, Ebu Dherri dhe Semurra. Hadithi i Talk ibën Ali në këtë formë është Hasen Garib dhe ai meret për bazë nga dijetarët. Ata janë të mendimit se nuk i bëhet e ndaluar agjëruesit ngrënia dhe pirja, derisa të vërehet në horizont agimi i kuq. Këtë fjalë e kanë zgjedhur të gjithë dijetarët. ["Sahih Ebi Daud" (2033)].

706-  (Sahih)   Na ka treguar Hennadi dhe Jusuf ibën Isa, kanë thënë: Na ka treguar Uekia: Nga Ebu Hilal: Nga Seuede ibën Handhale: Nga Semurra ibën Xhundub se ka thënë: I Dërguari i Allahut (Paqja dhe lavdërimi i Allahut qoftë me të) ka thënë: "Të mos ju pengoi juve nga të ngrënit dhe pirja ezani I Bilalit dhe as agimi I stërzgjatur. Por ndaloni kur të shihni agimin e përhapur në horizont." Ky është hadith Hasen. ["Sahih Ebi Daud" (2031):م ].

 

(16)Tema
Çfarë ka ardhur për të treguar se është i neveritur
përgojimi për agjëruesin

707-  (Sahih)   Na ka treguar Ebu Musa, Muhamed ibën El-Muthenne, ka thënë: Na ka treguar Uthman ibën Umer, ka thënë: Na ka treguar Ibën Ebi Dhiëb: Nga Ibën El-Makburij: Nga babai i tij: Nga Ebu Hurejra se i Dërguari i Allahut (Paqja dhe lavdërimi i Allahut qoftë me të) se ka thënë: "Kush nuk e lë gënjeshtrën dhe punët e këqia, ta dijë se tek Allahu nuk ka vlerë lënia e ushqimit dhe pijes."
Në temë ka hadith nga Enesi. Ky hadith është Sahih. ["Ibën Maxheh" (1689):(
].

 

(17)Tema
Çfarë ka ardhur mbi vlerën e syfyrit

708-  (Sahih)   Na ka treguar Kutejbe, ka thënë: Na ka treguar Ebu Auene: Nga Katede dhe Abdulaziz ibën Suhejb: Nga Enesi se i  Dërguari i Allahut (Paqja dhe lavdërimi i Allahut qoftë me të) ka thënë: "Hani syfyr se në ngrënien e syfyrit ka begati."
Në temë ka hadith nga Ebu Hurejra, Abdullah ibën Mesud, Xhabir ibën Abdullah, Ibën Abasi, Amër ibën Asi, El-Irbad ibën Serije, Utbe ibën Abd dhe Ebu Dardai. Hadithi i Enesit është Hasen Sahih. Gjithashtu është transmetuar nga i Dërguari (Paqja dhe lavdërimi i Allahut qoftë me të) se ka thënë: "Dallimi ndërmjet agjërimit tonë dhe agjërimit të ehli kitabit (të krishterëve dhe çifutëve) është ngrënia e syfyrit." ["Ibën Maxheh" (1692):(
].

709-  (Sahih)   Na e ka treguar këtë hadith Kutejbe, ka thënë: Na ka treguar El-Lejth: Nga Musa ibën Ali: Nga babai i tij: Nga Ebu Kajs, shërbëtori i Amër ibën El-As: Nga Amër ibën El-As: Nga i Dërguari i Allahut (Paqja dhe lavdërimi i Allahut qoftë me të). Ky hadith është Hasen Sahih. Dijetarët e Egjiptit thonë: Musa ibën Ali. Gjithashtu edhe dijetarët e Irakut thonë: Musa ibën Ali. Emri i tij në të vërtetë është Musa ibën Ulej, ndërsa i plotë: Musa ibën Ulej ibën Rabah El-Lekhmij. ["Hixhabu El-Merati El-Muslime" (88), "Sahih Ebi Daud" (2029):م ].

 


(18)Tema
Çfarë ka ardhur në lidhje me të qënit i urryer
agjërimi për udhëtarin

710-  (Sahih)   Na ka treguar Kutejbe, ka thënë: Na ka treguar Abdulaziz ibën Muhamed: Nga Xhafer ibën Muhamed: Nga babai i tij: Nga Xhabir ibën Abdullah, se i Dërguari i Allahut (Paqja dhe lavdërimi i Allahut qoftë me të) u nis për në Mekë në  vitin e çlirimit. Ai agjëroi derisa mbërriti në vendin e quajtur "Kura'a El-Gujumi" dhe bashkë me të agjëruan edhe ata të cilët ishin me të. I thanë (të Dërguarit të Allahut-sal-lallahu alejhi ue sel-lem-): Njerëzve ju është bërë i rëndë agjërimi, e ata kanë dëshirë të veprojnë ashtu siç vepron ti. I Dërguari i Allahut (Paqja dhe lavdërimi i Allahut qoftë me të) mbas namazit të ikindisë kërkoi ti sillnin një gotë me uji dhe piu prej saj. Njerëzit e vrojtuan atë dhe disa prej tyre e prishën agjërimin, ndërsa disa të tjerë vazhduan të agjëronin. Kur dëgjoi i Dërguari i Allahut (Paqja dhe lavdërimi i Allahut qoftë me të) se disa prej njerëzve e vazhduan agjërimin tha: "Ata janë gjynahqarët (mëkatarët)."
Në temë ka hadith nga Kab ibën Asim, Ibën Abasi dhe Ebu Hurejra. Hadithi i XHabirit ështe Hasen Sahih. Është transmetuar nga i Dërguari i Allahut (Paqja dhe lavdërimi i Allahut qoftë me të) se ka thënë: "Nuk është prej mirësisë agjërimi gjat udhëtimit."
Kanë rënë në kundërshtim dijetarët në lidhje me agjërimin gjat udhëtimit. Disa nga dijetarët prej shokëve të të dërguarit të Allahut (Paqja dhe lavdërimi i Allahut qoftë me të) dhe të tjerë dijetarë mbas tyre, janë të mendimit se të mos qenurit agjërueshëm gjatë udhëtimit është më mirë. Ka prej tyre të cilët janë të mendimit se nëse dikush agjëron ndonjë ditë nga muaji i Ramazanit duke qenë udhëtarë, duhet ta zëvendësoi atë. Të mendimit se është më mirë të mos qenurit agjërueshëm gjatë udhëtimit janë Ahmedi dhe Is'haku.
Kanë thënë disa nga dijetarët prej shokëve të të dërguarit të Allahut (Paqja dhe lavdërimi i Allahut qoftë me të) dhe të tjerë veç tyre: Nëse personi gjen forcë në vetvete dhe agjëron, kjo është më e mira, e nëse nuk agjeron dot, atëhere nuk prish punë. I këtij mendimi është Sufjan Eth-Theuri, Mulik ibën Enes dhe Abdullah ibën El-Mubarek. Ka thënë Shafiu: Kuptimi i fjalës së të Dërguarit (Paqja dhe lavdërimi i Allahut qoftë me të): "Nuk është prej mirësisë agjërimi gjat udhëtimit" dhe i fjalës së tij atëhere kur dëgjoi se disa prej njerëzve agjëruan dhe tha: "Ata janë gjynahqarët (mëkatarët)", është për ata persona, zemrat e të cilëve nuk i pranojnë lehtësimet e Allahut. Nëse një person e shikon mos agjërimin gjat udhëtimit si të lejuar dhe pastaj agjëron e nuk ndjen dobësi ndaj kësaj, kjo gjë është më e dashur për mua. ["El-Irvau" (4 / 57) م:
].

 

(19)Tema
Çfarë ka ardhur për lehtësimin e udhëtarit

 

711-  (Sahih)   Na ka treguar Harun ibën Is'hak El-Hemdenij, ka thënë: Na ka treguar Abdetu ibën Sulejman: Nga Hisham ibën Urvue: Nga babai i tij : Nga Aishja, se Hamza ibën Amër El-Eslemij e pyeti të dërguarin e Allahut (Paqja dhe lavdërimi i Allahut qoftë me të) në lidhje me agjërimin për udhëtarin. Hamza ibën Amër ishte prej atyre që agjëronin shumë. I Dërguari i Allahut (Paqja dhe lavdërimi i Allahut qoftë me të) tha: "Nëse dëshiron agjëro, e nëse dëshiron mos agjëro."
Në temë ka hadith nga Enes ibën Malik, Ebu Saidi, Abdullah ibën Mesudi, Abdullah ibën Amëri, Ebu Dardai dhe Hamza ibën Amër El-Eslemij. Hadithi i Aishes se Hamza ibën Amër El-Eslemij e ka pyetur të Dërguarin (Paqja dhe lavdërimi i Allahut qoftë me të), ështrë Hasen Sahih. ["Ibën Maxheh" (1662): ق
].

712-  (Sahih)   Na ka treguar Nasër ibën Ali El-Xhehedamij, ka thënë: Na ka treguar Bishër ibën El-Mufaddal: Nga Said ibën Jezid Ebu Mesleme: Nga Ebu Nedra: Nga Ebu Said El-Hudrij, ka thënë: Ne udhëtonim me të Dërguarin e Allahut (Paqja dhe lavdërimi i Allahut qoftë me të) në muajin e Ramazanit dhe nuk qortohej agjëruesi për agjërimin e tij e as ai që nuk agjëronte për mos agjërimin. Ky hadith është Hasen Sahih. [م (3 / 143) ].

 

713-  (Sahih)   Na ka treguar Nasër ibën Ali, ka thënë: Na ka treguar Jezid ibën Zuraja, ka thënë: Na ka treguar El-Xhurajri. (ح ) Na ka treguar Sufjan ibën Uekia, ka thënë: Na ka treguar Abdal Eala: Nga El-Xhurajri: Nga Ebu Nedra: Nga Ebu Said, ka thënë: Ne udhëtonim me të Dërguarin e Allahut (Paqja dhe lavdërimi i Allahut qoftë me të) dhe disa prej nesh agjëronin e të tjerë jo. Nuk e qortonte ai i cili nuk agjëronte agjëruesin dhe as agjëruesi nuk e qortonte atë të cilin nuk agjëronte, por ishin të mendimit se ai që gjen forcë në vetvete dhe agjëron, është në mirësi. E kush e ndjen veten i dobët dhe nuk agjëron, edhe ky është në mirësi. Ky hadith është Hasen Sahih. [م ].

 

(20)Tema
Çfarë ka ardhur për lehtësimin e luftëtarit
 duke i lejuar të mos agjërojë

 

714-   (Me zinxhir transmetimi të dobët)  Na ka treguar Kutejbe, ka thënë: Na ka treguar Ibën Lehia: Nga Jezid ibën Ebi Habib: Nga Ma'mer ibën Ebi Habibe: Nga Ibën El-Musejjib, se ai e ka pyetur atë në lidhje me agjërimin gjat udhëtimit. Ai i tregoi atij se Umer ibën El-Hattabi ka thënë: Kemi ndërmarë dy beteja me të Dërguarin e Allahut (Paqja dhe lavdërimi i Allahut qoftë me të) ne muajin e Ramazanit; betejën e Bedrit dhe ditën e Çlirimit (të Mekës). Në të dyja betejat nuk kemi qenë agjërueshëm.

Ne temë ka hadith nga Ebu Saidi. Hadithin e Umerit nuk e njohim ndryshe përveç kësaj formëe. Është transmetuar: Nga Ebu Saidi: Nga i Dërguari (Paqja dhe lavdërimi i Allahut qoftë me të) se ka urdhëruar të ndërpriyet agjërimi në njerën prej betejave. Përafërsisht kështu është transmetuar edhe nga Umer ibën El-Hattab, vetëm se ai e lejon mos agjërimin atëherë kur bëhet ballafaqimi me armikun. Të këtij mendimi janë edhe disa prej dijetarëve.

 

(21)Tema

Çfarë ka ardhur në lidhje me lejueshmërinë e mos agjërimit

për shtatëzënën dhe atë që e ushqen foshnjën me gji

 

715-   (Hasen Sahih)   Na ka treguar Ebu Kurajb dhe Jusuf ibën Isa, kanë thënë: Na ka treguar Uekia, ka thënë: Na ka treguar Ebu Hilal: Nga Abdullah ibën Seuede: Nga Enes ibën Malik, një burrë ky, prej djemëve të Abdullah ibën Keab se ka thënë: Na sulmuan disa nga kalorësit e të Dërguarit të Allahut (Paqja dhe lavdërimi i Allahut qoftë me të). Unë shkova te i Dërguari i Allahut (Paqja dhe lavdërimi i Allahut qoftë me të) dhe e gjeta atë duke ngrënë drekën. Më tha: "Afrohu dhe ha!" -Jam agjërueshëm, i thashë. Tha: "Afrohu të të tregoj për agjërimin! Allahu i Lartësuar ja ka bërë të lejuar udhëtarit të mos agjëroi dhe ia ka pakësuar një pjesë të namazit. Po ashtu e ka lejuar të mos agjëroi edhe shtatëzënën dhe atë e cila e ushqen foshnjën me gji ." Betohem për Allahun se i ka përmendur ato të dyja i Dërguari i Allahut (Paqja dhe lavdërimi i Allahut qoftë me të), që të dyja ato, ose njerën prej tyre. Mjerë për mua që nuk pranova të ha nga ushqimi i të Dërguarit (Paqja dhe lavdërimi i Allahut qoftë me të).

Në temë ka hadith nga Ebu Umeje. Hadithi i Enes ibën Malik El-Kabijj është Hasen. Nuk dimë të jetë transmetuar nga Enes ibën Malik El-Kabijj ndonjë hadith tjetër përveç këtij që përmendëm. Këtë hadith e kanë marë për bazë disa nga dijetarët. Disa prej tyre kanë thënë:  Shtatëzëna dhe ajo e cila e ushqen foshnjën me gji, nuk agjërojnë, i zëvendësojnë ditët që kanë lënë dhe ushqejnë (një të varfër). Ky është mendimi i Sufjanit, Malikut, Shafiut dhe Ahmedit. Kanë thënë disa dijetarë të tjerë: Nuk agjërojnë, ushqejnë (një të varfër) dhe nuk i zëvendësojnë ditët që nuk kanë agjëruar, ose nëse dëshirojnë i zëvendësojnë dhe nuk e kanë të detyrueshme të ushqejnë (një të varfër). Ky i fundit është mendimi i Is'hakut. ["Ibën Maxheh" (1667)].

 

(22)Tema

Çfarë ka ardhur në lidhje me agjërimin për të vdekurin

716-  (Sahih)   Na ka treguar Ebu Said El-Eshexhxhu, ka thënë: Na ka treguar Ebu Halid El-Ahmar: Nga El-Eamash: Nga Seleme ibën Kuhejl dhe Muslim El-Batin: Nga Said ibën Xhubejri, Atai dhe Muxhahidi: Nga Ibën Abasi, ka thënë: Erdhi një grua te i Dërguari i Allahut (Paqja dhe lavdërimi i Allahut qoftë me të) dhe tha: Motra ime ka vdekur dhe i kanë mbetur asaj pa agjëruar dy muaj të njëpasnjëshëm (shehrajni mutetebiajn). I Dërguari i Allahut (Paqja dhe lavdërimi i Allahut qoftë me të) tha: "Nëse motra jote do ti kishte lënë dikujt borxh pa shlyer, a do ta shlyeje ti në vend të saj?" - Tha: Po. Tha i Dërguari i Allahut (Paqja dhe lavdërimi i Allahut qoftë me të): "Borxhi I Allahut është më parësor (që të shlyhet)."

Në temë ka hadith nga Burajde, Ibën Umeri dhe Aishja. ["Ibën Maxheh" (1667):ق ].

 

717-   Na ka treguar Ebu Kurajb,ka thënë: Na ka treguar Ebu Halid El-Ahmar: Nga El-Eamash me këtë zinxhir transmetimi hadith përafërsishtë të njejtë. Hadithi i Ibën Abasit është Hasen [Sahih]__. E kam dëgjuar Muhamedin të thotë: E ka konsideruar të mirë Ebu Halid El-Ahmar këtë hadith nga El-Eamesh. Muhamedi ka thënë: Kanë transmetuar edhe të tjerë përveç Ebu Halidit: Nga El-Eamesh të ngjashëm me transmetimin e Ebu Halidit. E ka transmetuar Ebu Muauije  dhe të tjerë këtë hadith nga El-Eamesh: Nga Muslim El-Batin: Nga Said ibën Xhubejr: Nga Ibën Abasi: Nga i Dërguari (Paqja dhe lavdërimi i Allahut qoftë me të) mirëpo nuk e kanë përmendur Seleme ibën Kuhejl dhe as: Nga Atai e as: Nga Muxhahidi. Ebu Halid e ka emrin Sulejman ibën Hajan.

 

(23)Tema

Çfarë ka ardhur mbi gjykimin për shlyerjen e agjërimit

të të vdekurit

 

718-   (Daif- i dobët)  Na ka treguar Kutejbe, ka thënë:  Na ka treguar Abtharu ibën El-Kasim: Nga Eshath: Nga Muhamed: Nga Nefia: Nga Ibën Umer se i Dërguari (Paqja dhe lavdërimi i Allahut qoftë me të) ka thënë: "Nëse dikush ka vdekur dhe i ka mbetur pa agjëruar prej muajit të Ramazanit, të afërmit e tij duhet të ushqejnë një të varfër  për çdo ditë agjërimi të lënë mangët." Hadithin e Ibën Umerit nuk e njohim të ngritur (Merfua) veçëse në këtë formë. E sakta është se kjo fjalë është Meukufun te Ibën Umer (pra është fjalë e thënë prej tij). Kanë rënë në kundërshtim dijetarët në lidhje me këtë temë. Kanë thënë disa prej tyre: Agjërohet për të vdekurin. Të këtij mendimi janë Ahmedi dhe Is'haku. Ata thonë se nëse të vdekurit i ka ngelur agjërim i detyrueshëm, duhet që dikush ta shlyej për të. Nëse i kanë mbetur për të agjëruar ditë nga muaji i Ramazanit, duhet të ushqehet një i varfër për ç'do ditë që i ka mbetur pa agjëruar. Ka thënë Maliku, Sufjani dhe Shafiu: Nuk i lejohet askujt të agjëroi në vend të dikujt tjetër. Eshathi është Ibën Seuuer. Muhamedi, sipas mendimit tim është Ibën Abdurrahman ibën Ebi Lejla. ["Ibën Maxheh" (1757)].

 

(24)Tema

Çfarë ka ardhur për agjëruesin nëse vjell (pa qëllim)

 

719-   (Daif- i dobët)  Na ka treguar Muhamed ibën Ubejd El-Muharibij, ka thënë: Na ka treguar Abdurrahman ibën Zejd ibën Eslem: Nga babai i tij: Nga Ataë ibën Jesar: Nga Ebu Said El-Hudrij, ka thënë: I Dërguari i Allahut (Paqja dhe lavdërimi i Allahut qoftë me të) ka thënë: "Tre gjëra nuk e prishin agjërimin: Hixhami (përngjan me hedhjen e kupave), vjellja (e pa qëllimshme) dhe ihtilami (dalja e spermës pa vetëdije gjatë fjetjes)."

Hadithi i Ebu Said El-Hudrij nuk është i mbrojtur. E ka transmetuar Abdullah ibën Zejd ibën Eslem dhe Abdulaziz ibën Muhamed e të tjerë veç tyre, këtë hadith nga Zejd ibën Eslem Mursel, pa përmendur: Nga Ebu Saidi. Abdurrahman ibën Zejd ibën Eslem është i dobët në hadith. Kam dëgjuar Ebu Dauud Es-Sixhzij të thotë: E kam pyetur Ahmed ibën Hanbel për Abdurrahman ibën Zejd ibën Eslem dhe tha: i mirë është vëllai i tij Abdullah ibën Zejd ibën Eslem. Kam dëgjuar Muhamedin duke treguar prej Ali ibën Abdullah El-Medini se ka thënë: Abdullah ibën Zejd ibën Eslem është "Thikah" (i saktë dhe i besueshëm), ndërsa Abdurrahman ibën Zejd ibën Eslem është "Daif" (i dobët). Ka thënë Muhamedi: Unë nuk transmetoj gjë prej tij. ["Tehrixh Hakikatu Es-Sijam" (21-22), "Daif Ebi Daud" (409)].

  

(25)Tema

Çfarë ka ardhur për personin i cili vjell qëllimisht

 

720-  (Sahih)   Na ka treguar Alij ibën Huxhër, ka thënë: Na ka treguar Isa ibën Junus: Nga Hisham ibën Hasan: Nga Muhamed ibën Sirin: Nga Ebu Hurejra, se i Dërguari  (Paqja dhe lavdërimi i Allahut qoftë me të) ka thënë: "Kush vjell pa dëshirën e vet, të mos e prishi agjërimin, ndërsa ai që vjell qëllimisht (e ka prishur agjërimin dhe) duhet ta zëvendësoi atë ditë."

Në temë ka hadith nga Ebu Dardai, Theubani dhe Fedaletu ibën Ubejd. Hyadithi i Ebu Hurejrës është Hasen Garib. Nuk dimë të jetë transmetuar ky hadith: Nga Hishami: Nga Ibën Sirin: Nga  Ebu Hurejra: Nga i Dërguari i Allahut (Paqja dhe lavdërimi i Allahut qoftë me të), përveç hadithit të Isa ibën Junus. Ka thënë Muhamedi: Ky hadith nuk më duket i ruajtur. Është transmetuar ky hadith në formëa të ndryshme: Nga Ebu Hurejra: Nga i Dërguari (Paqja dhe lavdërimi i Allahut qoftë me të), mirëpo pa qenë i saktë zinxhiri i transmetimit. Është transmetuar nga Ebu Dardai, Theubani dhe Fedaletu ibën Ubejd, se i Dërguari i Allahut (Paqja dhe lavdërimi i Allahut qoftë me të) volli dhe e prishi agjërimin. Shpjegimi i këtij të fundit është se i Dërguari (Paqja dhe lavdërimi i Allahut qoftë me të) ka qenë duke agjëruar nafile, pastaj ka vjellë dhe është ndjerë i pa fuqishëm dhe për këtë arsye e ka prishur agjërimin. Në këtë mënyrë është transmetuar në disa hadithe shpjegimi për këtë. Dijetarët në lidhje me këtë temë janë bazuar në hadithin e Ebu Hurejrës: Nga i Dërguari (Paqja dhe lavdërimi i Allahut qoftë me të), se agjëruesit, nëse vjell pa dëshirën e tij, nuk i prishet agjërimi. Nëse ai vjell qëllimisht (duke e provokuar vjelljen), konsiderohet i prishur agjërimi dhe duhet ta zëvendësoi atë ditë. I këtij mendimi është Sufjan Eth-Theuri, Shafiu, Ahmedi dhe Is'haku. ["Ibën Maxheh" (1676)].

 

(26)Tema

Çfarë ka ardhur për agjëruesin i cili ha apo pi

 për shkak tëharresës

 

721-  (Sahih)   Na ka treguar Ebu Said, El-Eshexhxhu, ka thënë: Na ka treguar Ebu Halid El-Ahmar: Nga Haxhaxh ibën Erta: Nga Katede: Nga Ibën Sirin: Nga Ebu Hurejra, ka thënë: I Dërguari I Allahut (Paqja dhe lavdërimi i Allahut qoftë me të) ka thënë: "Kush ha apo pi nga harresa, të mos e prishi agjërimin se ai është furnizim me të cilin e ka furnizuar Allahu."  ["Ibën Maxheh" (1673) ق].

 

722-  (Sahih)  Na ka treguar Ebu Said El-Eshexhxhu, ka thënë: Na ka treguar Ebu Usama: Nga Aufi: Nga Ibën Sirini dhe Hilasi: Nga Ebu Hurejra: Nga i Dërguari i Allahut (Paqja dhe lavdërimi i Allahut qoftë me të), të njëjtë me hadithin e mësipërm apo të përafërt me të. Në temë ka hadith nga Ebu Saidi dhe Umi Is'hak El-Ganevije. Hadithi i Ebu Hurejrës është Hasen Sahih. Këtë hadith e kanë marë për bazë shumica e dijetarëve. Të këtij mendimi janë Sufjan Eth-Theuri, Shafiu, Ahmedi dhe Is'haku. Ka thënë Malik ibën Enes: Nëse ha në muajin e Ramazanit, qoftë edhe nga harresa, duhet ta zëvendësoi atë ditë. Mendimi i parë është më i saktë. [I njëjti burim i mësipërm].

 

 

(27)Tema

Çfarë ka ardhur për prishjen e agjërimit me qëllim

 

723-  (Daif- i dobët)  Na ka treguar Muhamed ibën Beshar, ka thënë: Na ka treguar Jahja ibën Said dh Abdurrahman ibën Mehdij, kanë thënë: Na ka treguar Sufjani: Nga Habib ibën Ebi Thabit, ka thënë: Na ka treguar Ebu El-Mutauis, Nga babai i tij: Nga Ebu Hurejra, ka thënë: I Dërguari i Allahut (Paqja dhe lavdërimi i Allahut qoftë me të) ka thënë: "Kush e prish një dite  agjërimi nga muaji i Ramazanit, pa patur ndonjë arsye apo pa qenë i sëmurë, nuk e zëvendëson atë ditë edhe nëse do të agjëronte gjithë vitin."         Hadithin e Ebu Hurejrës nuk e njohim ndryshe përveç kësaj forme. E kam dëgjuar Muhamedin të thotë: Emri i Ebu El-Mutauis është: Jezid ibën El-Mutauis, dhe nuk di nga ai ndonjë tjetër hadith përveç këtij. ["Ibën Maxheh" (1682)].

 

(28)Tema

Çfarë ka ardhur për shlyerjen e agjërimit (kefaretin)

në Ramazan

 

724-  (Sahih)   Na ka treguar Nasër ibën Ali El-Xhehdamij dhe Ebu Amar (mekuptim të njejtë, ndërsa teksti  është ai i Ebu Amarit), kanë thënë: Na ka treguar Sufjan ibën Ujejne: Nga Zuhrij: Nga Humejd ibën Abdurrahman: Nga Ebu Hurejra, ka thënë: Erdhi  një burrë tek i Dërguari  (Paqja dhe lavdërimi i Allahut qoftë me të) dhe tha: O i Dërguari i Allahut, u shkatërrova! Tha: "E çfarë të shkatërroi ty?" Tha: Kam kryer mardhënie me bashkëshorten në Ramazan. Tha: "A ke mundësi të lirosh një rob?" Tha: Jo. Tha "A mundesh të agjërosh dy muaj në mënyrë të pa ndërprerë?" Tha: Jo. Tha: "A mundesh të ushqeshë gjashtëdhjetë të varfër?" Tha: Jo. Tha "Ulu!" Burri u ul. I Dërguari (Paqja dhe lavdërimi i Allahut qoftë me të) solli një enë të madhe e mbushur me hurma dhe i tha atij: "Jep sadaka me këto!" Burri tha: Nuk ka midis dy kodrave ndonjë familje më e varfër se ne. Tha: I Dërguari i Allahut (Paqja dhe lavdërimi i Allahut qoftë me të) qeshi saqë ju dukën dhëmballët dhe tha: "Meri dhe ushqeje familjen tënde me to."

Në temë ka hadith nga Ibën Umer, Aishja dhe Abdullah ibën Umer. Hadithi i Ebu Hurejrës është Hasen Sahih. Dijetarët bazohen në këtë hadith në lidhje me gjykimin e atij i cili e prish me vetëdije agjërimin e Ramazanit duke kryer mardhënie. Ndërsa për sa i përket gjykimit të atij i cili e prish agjërimin me vetëdije duke ngrënë apo pirë, kanë rënë në kundërshtim dijetarët. Disa prej dijetarëve kanë thënë: Duhet ta zëvendësoi atë ditë dhe ta shlyej me "El-Kefera." Ata e kanë përngjasuar ngrënien dhe pirjen me mardhëniet. Ky mendim është i Sufjan Eth-Theuri, Iën Mubarek dhe Is'hakut. Disa të tjerë kanë thënë: Duhet ta zëvendësoi atë ditë dhe nuk i takon shlyerja "El-Kefera", sepse i Dërguari i Allahut (Paqja dhe lavdërimi i Allahut qoftë me të) urdhëroi për kefaretin për shkak të mardhënieve. Ky është mendimi i Shafiut dhe Ahmedit. Ka thënë Shafiu: Fjala e të Dërguarit (Paqja dhe lavdërimi i Allahut qoftë me të), drejtuar burrit i cili e kishte prishur agjërimin: "Meri dhe ushqeje familjen tënde me to", përmban disa kuptime. Nga kuptimet që përrmban, është që El-Kefera të jetë vetëm për ata persona që kanë mundësi ta plotësojnë atë. Burri në hadithin e mësipërm nuk i pati mundësitë, e kur i Dërguari (Paqja dhe lavdërimi i Allahut qoftë me të) i dha atij diçka me të cilën do të jepte lëmoshë për të varfërit, burri tha se nuk kishte më të varfër se ai. I Dërguari i Allahut (Paqja dhe lavdërimi i Allahut qoftë me të) i tha: "Meri dhe ushqeje familjen tënde me to", kjo sepse El-Kefera është e detyrueshme vetëm pasi ti kesh plotësuar më parë nevojat e tua. Gjykimi që jep Shafiu në lidhje me këtë çështje është se nëse dikush është në gjëndjen e burrit të përmendur në hadith dhe ka ushqim vetëm sa për familjen e tij, duhet ta mbaj atë për vete. El-Kefera do të mbetet borxh mbi këtë person. Nëse një ditë do të ketë pasuri të mjaftueshme atëherë e plotëson atë. ["Ibën Maxheh" (1671)  ق].

 

(29)Tema

Çfarë ka ardhur në lidhje me përdorimin e misvakut

për agjëruesin

 

725-   (Daif- i dobët)  Na ka treguar Muhamed ibën Beshar, ka thënë: Na ka treguar Abdurrahman ibën Mehdij, ka thënë: Na ka treguar Sufjani: Nga Asim ibën Ubejdilah: Nga Abdullah ibën Amir ibën Rrabia: Nga babai i tij, ka thënë: E kam parë të Dërguarin (Paqja dhe lavdërimi i Allahut qoftë me të) të  përdorë misvakun duke qenë agjërueshëm aq herë sa që nuk mbahen mend.

Në temë ka hadith nga  Aishja. Hadithi i Amir ibën Rrabias është Hasen. Ky hadith meret për bazë nga dijetarët. Ata janë të mendimit se nuk ka problem të përdoret misvaku nga agjëruesi. Disa nga dijetarët e shohin si të urryer përdorimin nga ana e agjëruesit të misvakut të lëngshëm dhe gjithashtu e shohin të urryer përdorimin e misvakut në fund të ditës. Shafiu nuk e shikon si problematike përdorimin e misvakut, në fillim apo në fund të ditës qoftë. Ahmedi dhe Is'haku janë të mendimit se është i urryer përdorimi i misvakut në fund të ditës. ["El-Irvau" (68)].

 

(30)Tema

Çfarë ka ardhur në lidhje me përdorimin e "kohlit"

(ilaç me të cilin lyhen sytë) nga agjëruesi

 

726-   (Me zinxhir transmetimi të dobët)  Na ka treguar Abdul Ealaibën Uesil El-Kufij, ka thënë: Na ka treguar El-Hasen ibën Atije, ka thënë: Na ka treguar Ebu Atike: Nga Enes ibën Malik, ka thënë: Erdhi nje burrë te i Dërguari i Allahut (Paqja dhe lavdërimi i Allahut qoftë me të) dhe tha: Më dhëmbin sytë, a lejohet ti bëj me kohol duke qenë agjërueshëm? I Dërguari i Allahut (Paqja dhe lavdërimi i Allahut qoftë me të) tha: "Po."

Në temë ka hadith nga  Ebu Rafia. Hadithi i Enesit nuk e ka zinxhirin e transmetimit të fortë. Në lidhje me këtë temë nuk ka ardhur ndonjë hadith i saktë nga i Dërguari i Allahut (Paqja dhe lavdërimi i Allahut qoftë me të). Për sa i përket Ebu Atikes, ai është i dobët. Dijetarët kanë rënë në kundërshtim në lidhje me përdorimin e koholit për agjëruesin. Disa prej tyre e kanë konsideruar të urryer. Ky është mendimi i Sufjanit, ibën Mubarekut, Ahmedit dhe Is'hakut. Ndërsa disa dijetarë të tjerë e kanë lejuar përdorimin e tij. I këtij mendimi është Shafiu.

 

(31)Tema

Çfarë ka ardhur në lidhje me puthjen për agjëruesin

 

727-   (Sahih)    Na ka treguar Hennadi dhe Kutejbe, kanë thënë: Na ka treguar Ebu El-Ehves: Nga Zijad ibën Ileka: Nga Amër ibën Mejmun: Nga Aishja, se i Dërguari (Paqja dhe lavdërimi i Allahut qoftë me të) ka puthur në Ramazan.

Në temë ka hadith nga  Umer ibën El-Hattab, Hafsa, Ebu Said, Umu Seleme, Ibën Abas, Enesi dhe Ebu Hurejra. Hadithi i Aishes është Hasen Sahih. Dijetarët prej shokëve të të dërguarit (Paqja dhe lavdërimi i Allahut qoftë me të), si edhe të mëvonëshmit, kanë rënë në kundërshtim në lidhje me këtë çështje. Disa nga shokët e të Dërguarit të Allahut (Paqja dhe lavdërimi i Allahut qoftë me të) e kanë lejuar puthjen gjatë agjërimit për moshat e thyera, jo për të rinjtë. Kjo nga frika se mos bëhet shkak për prishjen e agjërimit te ndonjeri prej tyre. Ndërsa ledhatimi është akoma më i ndaluar sipas mendimit të tyre. Disa nga dijetarët kanë thënë: Puthja e pakëson shpërblimin, por nuk e prish agjërimin dhe se nëse agjëruesi është në gjëndje ta frenoi vetveten atëherë i lejohet të puthi, mirëpo nëse nuk është i sigurt, nuk i lejohet nga frika se mos kjo bëhet shkak për prishjen e agjërimit. Ky është mendimi i Sufjan Eth-Theurit dhe Shafiut. ["Ibën Maxheh" (1683):م ,  خ Perafërsisht kështu].

 

(31)Tema

Çfarë ka ardhur në lidhje me përkëdheljet

 për agjëruesin

 

728-   (Sahih)    Na ka treguar Ibën ebi Umer, ka thënë: Na ka treguar Uekia, ka thënë: Na ka treguar Israili: Nga Ebu Is'hak: Nga Ebu Mejsera: Nga Aishja, ka thënë: I Dërguari (Paqja dhe lavdërimi i Allahut qoftë me të) më përkëdhelte mua duke qënë agjërueshëm. Ai e kontrollonte veten më tepër se ju. ["Ibën Maxheh" (1684): ق]

 

 

(32)Tema

Çfarë ka ardhur në lidhje

 

729-   (Sahih)    Na ka treguar Hennad, ka thënë: Na ka treguar Ebu Muauije: Nga El-Eamesh: Nga Ibrahim: Nga Alkame dhe Esued: Nga Aishja, ka thënë: I Dërguari (Paqja dhe lavdërimi i Allahut qoftë me të) puthte dhe përkëdhelte duke qenë agjërueshëm. Ai ishte që e kontrollonte veten më tepër se ju. Ky hadith është Hasen Sahih. Ebu Mejsera e ka emrin: Amër ibën Shurahbil. ["Ibën Maxheh" (1678): ق].

 

(33)Tema

Çfarë ka ardhur në lidhje me fjalën: Ska agjërim për atë

i cili nuk e bën nijetin që në mbrëmje

 

730-   (Sahih)   Na ka treguar Is'hak ibën Mensur, ka thënë: Na ka treguar Ibën ebi Merjem, ka thënë: Na ka treguar Jahja iben Ejub: Nga Abdullah ibën Ebi Bekër: Nga Ibën Shihab: Nga Selim ibën Abdullah: Nga babai i tij: Nga Hafsa: Nga i Dërguari i Allahut (Paqja dhe lavdërimi i Allahut qoftë me të) se ka thënë: "Nuk ka agjërim për atë I cili nuk e ka bërë qëllim për të agjëruar që para agimit." Hadithin e Hafsës nuk e njohim si të ngritur te i Dërguari i Allahut (Paqja dhe lavdërimi i Allahut qoftë me të) vetëm se në këtë formë. Është transmetuar nga Nafia: Nga Ibën Umer se e ka thënë ai këtë fjalë dhe kjo është më e saktë. Është transmetuar gjithashtu nga Zuhriu ky hadith Mekufen (si fjalë sahabiu). Nuk dimë ta ketë ngritur dikush tjetër këtë hadith përveç Jahja ibën Ejubit. Kuptimi i këtij hadithi tek disa prej dijetarëve është se nuk ka agjërim për atë i cili nuk e ka bërë qëllim për të agjëruar që para agimit në muajin e Ramazanit, apo kur zëvendëson prej ditëve që i kanë mbetur pa agjëruar në Ramazan, ose agjërim për shkak të betimit që ka bërë e nuk e ka përmbushur. Në rastet që përmendëm nëse nuk bëhet nijeti që në mbrëmje, nuk i quhet agjërimi. Për sa i përket agjërimit nafile, lejohet të bëhet nijeti edhe mbas agimit. Ky është mendimi i Shafiut, Ahmedit dhe Is'hakut. ["Ibën Maxheh" (1700)].

 

(34)Tema

Çfarë ka ardhur në lidhje me prishjen e agjërimit nafile

 

731-   (Sahih)   Na ka treguar Kutejbe, ka thënë: Na ka treguar Ebu El-Ehues: Nga Simak ibën Harb: Nga Ibën Ummi Heni: Nga Ummu Heni, ka thënë: Po qëndroja ulur pranë të Dërguarit të Allahut (Paqja dhe lavdërimi i Allahut qoftë me të) dhe atij i sollën diçka për të pirë dhe piu. Pastaj më ofroi edhe mua për të pirë dhe unë piva. Më vonë thashë: O i Dërguari i Allahut, kërkoi falje Allahut për mua se unë kam bërë gjynah. Tha: "E çfarë të keqeje ke bërë?" Thashë: Isha agjërueshëm dhe e prisha agjërimin. Tha: "A mos po shlyeje ndonjë ditë të lënë pa agjëruar?" - Jo, i  thashë. "Atëherë nuk prish punë" –tha.

Në temë ka hadith nga Ebu Saidi dhe Aishja. ["El-Mishkat" (2079), "Sahih Ebi Daud" (2120)].

 

732-   (Sahih)   Na ka treguar Mahmud ibën Gajlan, ka thënë: Na ka treguar Ebu Daud, ka thënë: Na ka treguar Shuabe, ka thënë: E kam dëgjuar Simak Ibën Harbin të thotë: Më ka treguar njëri nga nipërit e Ummu Henit, emri i tij është Xheade dhe ai është më i miri prej nipërve të saj. Ummu Henin e ka patur gjyshe, kështu që më ka treguar prej gjyshes së tij, se i Dërguari i Allahut (Paqja dhe lavdërimi i Allahut qoftë me të) shkoi te ajo dhe kërkoi diçka për të pirë. Pasi i sollën dhe piu prej saj, i dha për të pirë edhe Ummu Henit e edhe ajo piu. Ummu Heni tha: O i Dërguari i Allahut unë isha agjërueshëm. I Dërguari i Allahut (Paqja dhe lavdërimi i Allahut qoftë me të) tha: "Agjëruesi që agjëron nafile është përgjegjës i vetvetes, nëse dëshiron agjëron e nëse dëshiron e prish agjërimin." Ka thënë Shuabe: I thashë atij: A e ke dëgjuar ti vëtë këtë nga Ummu Heni? Tha: Jo. Më ka treguar Ebu Salih dhe bashkëshortja ime: Nga Ummu Heni. E ka transmetuar këtë hadith edhe Hamed ibën Seleme: Nga Simak ibën Harb, ka thënë: Nga Harun ibën Bint Ummu Heni: Nga Ummu Heni. Transmetimi i Shuabes është më I mirë. Mahmud ibën Gajlan ka transmetuar nga Ebu Daudi me fjalët: " ... përgjegjës i vetvetes ." Ka transmetuar tjetër kush përveç Mahmud ibën Gajlan me tekst: "…Prijës (Emir) i vetvetes, ose ... përgjegjës i vetvetes", duke qënë në dyshim.

Kështu pra është transmetuar në formëa të tjera prej Shuabes: "…Prijës (Emir) i vetvetes, ose ... përgjegjës i vetvetes", pra duke qenë në dyshim transmetuesi. Për sa i përket zinxhirit të transmetimit në hadithin e Ummu Henit, mund të ketë edhe ndonjë vërejtje. Gjithësesi, në këtë hadith janë bazuar disa dijetarë prej shokëve të të dërguarit të Allahut (Paqja dhe lavdërimi i Allahut qoftë me të)  e edhe prej të mëvonshmëve. Ata janë të mendimit se nëse dikush agjëron nafile e pastaj e prish agjërimin, nuk është i detyruar ta zëvendësoi atë, përveçëse nëse ai vetë ka dëshirë ta bëjë një gjë të tillë. Kjo është fjala e Sufjan Eth-Theuri, Ahmedit, Is'hakut dhe Shafiut. [ Nga i njëjti burim i mësipërm].

 

(35)Tema

Agjërimi nafile nuk ka nevojë për bërjen e nijetit

 që në mbrëmje

 

733-   (Sahih)    Na ka treguar Hennad, ka thënë: Na ka treguar Uekia: Nga Talha Ibën Jahja: Nga halla e tij, Aishe bintu Talha: Nga Aishja, nëna e besimtarëve, ka thënë: Hyri një ditë i Dërguari i Allahut (Paqja dhe lavdërimi i Allahut qoftë me të) në dhomën time dhe tha: "A ka ndonjë gjë për të ngrënë?" Tha (Aishja): Jo. Tha: "Atëherë po agjëroj." ["El-Irvau" (965), "Sahih Ebi Daud" (2119): م].

 

734-   (Hasen Sahih)   Na ka treguar Mahmud ibën Gajlan,ka thënë: Na ka treguar Bishër ibën Es-Sirrij: Nga Sufjani: Nga Talha Ibën Jahja: Nga Aishe bintu Talha: Nga Aishja, nëna e besimtarëve, ka thënë: Vinte vdonjëherë I Dërguari (Paqja dhe lavdërimi i Allahut qoftë me të) tek unë dhe më thoshte: "A ka diçka për të ngrënë?" I thosha: Jo. Thoshte: "Atëherë unë jam agjërueshëm." Tha (Aishja): Erdhi një ditë dhe i thashë: O i Dërguari i Allahut, na kanë bërë një dhuratë. Tha: "E çfarë është ajo?" Thashë: "Hajs" (lloj gatimi). Tha: "Unë sot jam gëdhirë agjërueshëm." Tha: E pastaj hëngri.

Ky hadith është Hasen Sahih. Ka thënë Jahja ibën Said: Talha ibën Said nuk ka qenë i fortë (Thebtun) në hadith. [ Nga i njëjti burim i mësipërm].

 

(36)Tema

Çfarë ka ardhur në lidhje me të qënit I detyruar

zëvendësimi I saj

 

735-   (Daif- i dobët)    Na ka treguar Ahmed ibën Menia, ka thënë: Na ka treguar Kethir ibën Hisham, ka thënë: Na ka treguar Xhafer ibën Burkan: Nga Zuhriju: Nga Urve: Nga Aishja, se ka thënë: Unë dhe Hafsa ishim agjërueshëm, kur na u mundësua ne një ushqim të cilin e dëshiruam dhe hëngrëm prej tij. Më vonë erdhi i Dërguari i Allahut (Paqja dhe lavdërimi i Allahut qoftë me të). Hafsa i ngjante babait të saj, ajo u tregua më e shkathët se unë për ta pyetur dhe tha: O i Dërguari i Allahut, ne të dyja ishim agjërueshëm dhe na u mundësua një ushqim të cilin e dëshiruam dhe hëngrëm prej tij. Tha: "Zëvendësojeni me një ditë tjetër." E ka transmetuar këtë hadith Salih ibën Ebi El-Ehdar dhe Muhamed ibën Ebi Hafsa: Nga Zuhriju: Nga Urve: Nga Aishja, të njëjtë. E ka transmetuar atë gjithashtu Malik ibën Enesi, Ma'mari, Ubejdullah ibën Umer, Zijad ibën Sad e të tjerë dijetarë të hadithit: Nga Ez-Zuhriju: Nga Aishja "Mursel." Në këtë të fundit nuk është përmendur "Nga Urve" dhe kjo është më e saktë, sepse është transmetuar ngs Ibën Xhurajxh të ketë thënë: E pyeta Zuhrijun dhe i thashë: A të ka transmetuar Urve nga Aishja diçka prej këtij hadithi? Tha: Nuk kam dëgjuar nga Urve asgjë prej kësaj, por kam dëgjuar gjatë qeverisjes së Sulejman ibën Abdulmelik prej disa njerëzve që kishin dëgjuar prej disa të tjerëve të cilët kishin pyetur Aishen lidhur me këtë hadith. ["Daif Ebi Daud" (423)].

 

735- (م)  Na ka treguar Ali ibën Isa ibën Jezid El-Bagdadi, ka thënë: Na ka treguar Rauhu ibën Abede: Nga Ibën Xhurajxh, e më pas e përmendi hadithin. Janë bazuar disa nga dijetarët prej shokëve të të Dërguarit të Allahut (Paqja dhe lavdërimi i Allahut qoftë me të), e të tjerë përveç tyre te ky hadith. Ata janë të mendimit se nëse dikush e prish agjërimin duhet ta zëvendësoi atë. I këtij mendimi është Malik ibën Enes.

 

(37)Tema

Çfarë ka ardhur për lidhjen e Shabanit me Ramazanin

 

736-  (Sahih)   Na ka treguar Muhamed ibën Beshar, ka thënë: Na ka treguar Abdurrahman ibën Mehdij: Nga Sufjani: Nga Mensuri: Nga Selim ibën Ebi El-Xhad: Nga Ebu Seleme: Nga Ummu Seleme, ka thënë: Nuk e kam parë të Dërguarin (Paqja dhe lavdërimi i Allahut qoftë me të) të agjëroi dy muaj të një pas njëshëm, përveç Shabanit dhe Ramazanit.

Në temë ka hadith nga Aishja. Hadithi i Ummu Seleme është Hasen. Është transmetuar ky hadith gjithashtu edhe nga Ebu Seleme: Nga Aishja se ka thënë: Nuk e kam parë të Dëruarin (Paqja dhe lavdërimi i Allahut qoftë me të) të agjëroi në ndonjë muaj ashtu siç agjëronte në Shaban. Ai pothuajse e agjëronte të gjithë muajin përveç pak ditësh, madje e agjëronte të gjithë muajin. ["Ibën Maxheh" (1648)].

 

737-   (Hasen Sahih)    Na ka treguar Hennad, ka thënë: Na ka treguar Abdetu: Nga Muhamed ibën Amër, ka thënë: Na ka treguar Ebu Seleme: Nga Aishja: Nga i Dërguari i Allahut (Paqja dhe lavdërimi i Allahut qoftë me të) për këtë. Ka transmetuar Selim Ebu En-Nedër e disa të tjerë: Nga Ebu Seleme: Nga Aishja, të përafërt me transmetimin e Muhamed ibën Amrit. Është transmetuar nga Ibën Mubarek se ka thënë për këtë hadith: Është e lejuar në gjuhën arabe që nëse dikush agjëron shumicën e muajit të thuhet për të se ka agjëruar të gjithë muajin. Gjithashtu thuhet: Filani fali namaz gjithë natën, e ai edhe mund të ketë ngrënë darkë ose të ketë bërë diçka tjetër. Duket se Ibën Mubarek i ka parë të dy hadithet se përputhen me njeri-tjetrin. Ai thotë: Kuptimi I këtij hadithi është se agjëronte më të shumtën e muajit. [ Nga i njëjti burim i mësipërm].

 

(38)Tema

Çfarë ka ardhur për qënien i urryer agjërimi në gjysmën e dytë

të muajit Shaban për të pritur Ramazanin

 

738-  (Sahih)   Na ka treguar Kutejbe, ka thënë: Na ka treguar Abdulaziz ibën Muhamed: Nga El-Alai iben Abdurrahim: Nga babai i tij: Nga Ebu Hurejra, ka thënë: I Dërguari i Allahut (Paqja dhe lavdërimi i Allahut qoftë me të) ka thënë: "Nëse hyn gjysma e dytë e muajit Shaban mos agjëroni." Hadithi i Ebu Hurejrës është Hasen Sahih. Nuk e njohim ndryshe këtë hadith përveç kësaj formëe dhe me këtë tekst. Kuptimi i këtij hadithi sipas mendimit të disave prej dijetarëve është për atë person i cili nuk ka agjëruar (gjysmën e parë të Shabanit) e kur hyn gjysma e dytë e muajit fillon të agjëroi për të pritur Ramazanin. Është transmetuar nga Ebu Hurejra: Nga i Dërguari (Paqja dhe lavdërimi i Allahut qoftë me të), hadith që përngjason me fjalën e tyre. I Dërguari i Allahut (Paqja dhe lavdërimi i Allahut qoftë me të) ka thënë: " Mos e paraprini me agjërim  muajin e Ramazanit, përveç atij personi i cili agjëronte rregullisht (nafile), pra ai le të agjëroi." Në këtë hadith  duket qartë se urrejtja është për ata persona të cilët qëllimisht agjërojnë në këtë kohë për të pritur Ramazanin. ["Ibën Maxheh" (1651)].

 

(39)Tema

Çfarë ka ardhur për natën e mesme të muajit Shaban

 

739-   (Daif- i dobët)    Na ka treguar Ahmed ibën Menia, ka thënë: Na ka treguar Jezid ibën Harun, ka thënë: Na ka treguar El-Haxhaxh ibën Erta: Nga Jahja ibën Ebi Kethir: Nga Urve: Nga Aishja, ka thënë: Një natë, nuk e gjeta pranë meje të Dërguarin e Allahut (Paqja dhe lavdërimi i Allahut qoftë me të), dola të shihja për të dhe e gjeta në El-Bekia. Tha: "A mos vallë pate frikë se Allahu dhe i Dërguari i Tij do të të bëjnë ty padrejtësi"?! Thashë: O i Dërguari i Allahut, unë kujtova se ti kishe shkuar te ndonjera nga gratë e tua. Tha: "Allahu i Lartësuar zbret në qiellin e dynjasë në natën e mesme të muajit Shaban dhe ua fal gjynahet më shumë personave se sa qime ka një lëkurë deleje."

Në temë ka hadith nga Ebu Bekër Es-Sidiku. Hadithin e Aishes nuk e njohim ndryshe  përveç kësaj forme nga hadithi i Haxhaxhit. E kam dëgjuar Muhamedin ta konsideroi të dobët këtë hadith. Ai ka thënë: Jahja ibën Ebi Kethir nuk ka dëgjuar prej Urves, e edhe El-Haxhaxh ibën Erta nuk ka dëgjuar nga Jahja ibën Ebi Kethir. ["Ibën Maxheh" (1389)].

 

(40)Tema

Çfarë ka ardhur për agjërimin në muajin Muharrrem

 

740-  (Sahih)   Na ka treguar Kutejbe, ka thënë: Na ka treguar Ebu Auene: Nga Ebu Bishër: Nga Humejd ibën Abdurrahman El-Himejrij: Nga Ebu Hurejra, ka thënë: I Dërguari i Allahut (Paqja dhe lavdërimi i Allahut qoftë me të) ka thënë: "Agjërimi më i mirë mbas muajit të Ramazanit është muaji i Allahut, Muharrem." Hadithi I Ebu Hurejrës është Hasen Sahih. ["Ibën Maxheh" (1742): م ].

741-   (Daif- i dobët)    Na ka treguar Ali ibën Huxhër, ka thënë: Na ka treguar Ali ibën Mus'hir: Nga Abdurrahman ibën Is'hak: Nga En-Nuaman ibën Sad: Nga Aliu, e ka pyetur atë një burrë dhe i tha: Në cilin muaj më këshillon të agjëroi mbas muajit të Ramazanit? Tha: Nuk kam dëgjuar askë të pyesi për këtë, përveç një burri të cilin e kam dëgjuar të pyeste të Dërguarin e Allahut (Paqja dhe lavdërimi i Allahut qoftë me të), ndërsa unë qëndroja ulur praën tij. Ai tha: O i Dërguari i Allahut, në cilin muaj më këshillon të agjëroi mbas muajit të Ramazanit? Tha: "Nëse ke vendosur të agjërosh mbas muajit të Ramazanit, atëherë agjëro Muharremin sepse ai është muaji i Allahut. Në të ndodhet një ditë në të cilën Allahu ia ka falur gjynahet një populli, e Ai ia fal gjynahet në këtë ditë edhe popujve të tjerë." Ky hadith është Hasen Garib. ["Et-Tealik Er-Ragib" (2/77)].

 

(41)Tema
Çfarë ka ardhur për agjërimin në ditën e premte

742-   (Hasen)    Na ka treguar El-Kasim ibën Dinar, ka thënë: Na ka treguar Ubejdullah ibën Musa dhe Talk iben Gannem: Nga Shejbani: Nga Asim: Nga Zirri: Nga Abdullahu, se  ka thënë: I Dërguari i Allahut (Paqja dhe lavdërimi i Allahut qoftë me të) agjëronte në fillimin e ç'do muaji (hënor) tre ditë dhe rrallë herë e prishte agjërimin ditën e premte.
Në temë ka hadith nga Ibën Umer dhe Ebu hurejra. Hadithi i Abdullahit është Hasen Garib. Disa prej dijetarëve e kanë konsideruar si të pëlqyer agjërimin në ditën e premte. Është e urryer të agjërohet dita e premte e veçuar, pra pa agjëruar një ditë para saj ose mbas saj. E ka transmetuar Shuabe nga Asim këtë hadith pa e ngritur tek i Dërguari i Allahut (Paqja dhe lavdërimi i Allahut qoftë me të). ["Tahrixhu El-Mishkat" (2058), "Et-Tealik ala Ibën Huzejme" (2149), "Sahih Ebi Daud" (2116)].

 

(42)Tema
Çfarë ka ardhur për qënien i urryer veçimi me agjërim
 i ditës së premte

743-   (Sahih)    Na ka treguar Hennad, ka thënë: Na ka treguar Ebu Muauije: Nga El-Eamesh: Nga Ebu Salih: Nga Ebu Hurejra, ka thënë: I Dërguari i Allahut (Paqja dhe lavdërimi i Allahut qoftë me të) ka thënë: "Askush prej jush të mos e agjëroi ditën e premte, veçëse nëse agjëron një ditë para saj ose mbas saj."
Në temë ka hadith nga Aliu, Xhabiri, Xhunede El-Ezdij, Xhuejrije, Enesi dhe Abdullah ibën Amër. Hadithi i Ebu Hurejrës është Hasen Sahih. Dijetarët e kanë marë për bazë këtë hadith. Ata e shohin si të urryer që dikush ta veçoi ditën e premte për të agjëruar, pa e shoqëruar atë me një ditë, para apo pas saj. Të këtij mendimi janë Ahmedi dhe Is'haku. ["Ibën Maxheh" (1723):  ق ].

 

(43)Tema
Çfarë ka ardhur për qënien i urryer agjërimi
 i ditës së shtunë

744-   (Sahih)    Na ka treguar Humejd ibën Mesade, ka thënë: Na ka treguar Sufjan ibën Habib: Nga Theur ibën Jezid: Nga Halid ibën Ma'den: Nga Abdullah ibën Busër: Nga motra e tij, se i Dërguari i Allahut ka thënë: "Mos agjëroni në ditën e shtunë përveç atyre ditëve të cilat Allahu jua ka bërë juve të detyruara (vaxhib). Nëse nuk gjeni diçka tjetër përveç kërcellit të ndonjë shkurreje, apo lëvores së pemës, atëherë përtypini ato." Ky hadith është Hasen. Arsyeja për të cilën është i urryer veçimi i ditës së shtunë me agjërim është se çifutët e madhërojnë ditën e premte. ["Ibën Maxheh" (1726)].

 

(44)Tema
Çfarë ka ardhur në lidhje me agjërimin e ditës
 së hënë dhe ditës së enjte

745-   (Sahih)    Na ka treguar Ebu Hafsa, Amër ibën Ali El-Feles, ka thënë: Na ka treguar Abdullah ibën Daud: Nga Theur ibën Jezid: Nga Halid ibën Ma'den: Nga Rrabia El-Xhurashij: Nga Aishja, ka thënë: I Dërguari (Paqja dhe lavdërimi i Allahut qoftë me të) i kushtonte rëndësi të veçantë agjërimit të ditës së hënë dhe së enjtes.
Në temë ka hadith nga Hafsa, Ebu Katede, Ebu Hurejra dhe Usama ibën Zejd. Hadithi i Aishes është Hasen Garib në këtë formë. ["Ibën Maxheh" (1739)].

746-   (Daif- i dobët)   Na ka treguar Mahmud ibën Gajlan, ka thënë: Na ka treguar Ebu Ahmed dhe Muauije ibën Hisham, kanë thënë: Na ka treguar Sufjani: Nga Mensuri: Nga Hajtheme: Nga Aishja, ka thënë: I Dërguari i Allahut (Paqja dhe lavdërimi i Allahut qoftë me të) agjëronte prej muajit të shtunën, të djelën dhe të hënën, kurse prej muajit tjetër të mërtën, të mërkurën dhe të enjten. Ky hadith është Hasen. E ka transmetuar Abdurrahman ibën Mehdij këtë hadith nga Sufjani, e nuk e ka ngriturn atë. ["Tahrixhu El-Mishkat" (2059) / Redaktimi i dytë].

747-   (Sahih)    Na ka treguar Muhamed ibën Jahja, ka thënë: Na ka treguar Ebu Asim: Nga Muhamed ibën Rifea: Nga Suhejl ibën Ebi Salih: Nga babai i tij: Nga Ebu Hurejra, se i Dërguari i Allahut (Paqja dhe lavdërimi i Allahut qoftë me të) ka thënë: "Ditën e hënë dhe të enjte, paraqiten punët (te Allahu). Unë dëshiroj të jem agjërueshëm kur paraqiten punët e mija." Hadithi i Ebu Hurejrës në këtë temë është Hasen Garib. ["Tahrixhu El-Mishkat" (2056) / Redaktimi i dytë, "Et-Tealik Er-Rragib" (2/84), "El-Irvau" (949)].

 

(45)Tema
Çfarë ka ardhur në lidhje me agjërimin e ditës
së mërkurë dhe ditës së enjte

748-   (Daif- i dobët)    Na ka treguar  El-Husejn ibën Muhamed El-Xheriri dhe Muhamed ibën Meduvej, kanë thënë: Na ka treguar Ubejdullah ibën Musa, ka thënë: Na ka treguar Harun ibën Selman: Nga Ubejdullah ibën Muslim El-Kurashij: Nga babai i tij, ka thënë: E kam pyetur- ose është pyetur – i Dërguari i Allahut (Paqja dhe lavdërimi i Allahut qoftë me të) për agjërimin e gjithë vitit dhe ka thënë: "Ndaj familjes tënde ti ke detyrime. Agjëro Ramazanin dhe muajin që e pason, e ç'do të mërkurë e të enjte. Në këtë mënyrë ke agjëruar gjithë vitin dhe gjithashtu ke bërë pushim."
Në temë ka hadith nga  Aishja. Hadithi i Muslim El-Kurashij është Garib. Është transmetuar gjithashtu Nga Harun ibën Selman: Nga Muslim ibën Ubejdullah: Nga babai i tij. ["Daif Ebi Daud" (420)].

 

(46)Tema
Çfarë ka ardhur mbi vlerën e agjërimit të ditës së Arafatit

749-   (Sahih)    Na ka treguar Kutejbe dhe Ahmed ibën Abdetu Ed-Dibbij, kanë thënë: Na ka treguar Hamed ibën Zejd: Nga Gajlan ibën Xherir: Nga Abdullah ibën Meabed Ez-Zemmenij: Nga Ebu Katede, se i Dërguari (Paqja dhe lavdërimi i Allahut qoftë me të) ka thënë: "Unë e llogaris te Allahu se agjërimi i ditës së Arafatit i shlyen gjynahet e vitit para tij dhe të vitit mbas tij."
Në temë ka hadith nga  Ebu Saidi. Hadithi i Ebu Katedes është Hasen. A kanë pëlqyer dijetarët agjërimin e ditës së Arafatit, por jo për ata të cilët ndodhen në Arafat. ["Ibën Maxheh" (1730): م ].

 


(47)Tema
Çfarë ka ardhur për qënien i urryer agjërimi
i ditës së Arafatit në Arafat

750-   (Sahih)    Na ka treguar Ahmed ibën Menia, ka thënë: Na ka treguar Ismail ibën Uleje, ka thënë: Na ka treguar Ejubi: Nga Ikrime: Nga Ibën Abasi, se i Dërguari (Paqja dhe lavdërimi i Allahut qoftë me të) nuk agjëroi në Arafe. I dërgoi atij Ummu El-Fadël një enë me qumësht dhe i Dërguari i Allahut (Paqja dhe lavdërimi i Allahut qoftë me të) piu prej saj.
Në temë ka hadith nga Ebu Hurejra, Ibën Umer dhe Ummu El-Fadël. Hadithi i ibën Abasit është Hasen Sahih. Është transmetuar nga Ebu Umer se ka thënë: E kryeva haxhin më të Dërguarin (Paqja dhe lavdërimi i Allahut qoftë me të) dhe ai nuk agjëroi (ditën e Arafatit), po ashtu me Ebu bekrin e edhe ai nuk agjëroi, me Umerin e as ai nuk agjëroi, edhe me Uthmanin e nuk agjëroi. Të këtij mendimi janë edhe shumica e dijetarëve. Ata e konsiderojnë të pëlqyeshme mos agjërimin në Arafat në mënyrë që të gjejnë forcë haxhinjtë për bërjen e duave (lutjeve). Disa prej dijetarëve kanë agjëruar në Arafat ditën e Arafatit.    ["Sahih Ebi Daud" (2109) "Et-Tealik ala Ibën Huzejme" (2102): ق Ummu El-Fadël ].

751-   (Me zinxhir transmetimi të saktë)  Na ka treguar Ahmed ibën Menia dhe Ali ibën Huxhër, kanë thënë: Na ka treguar Sufjan ibën Ujejne dhe Ismail ibën Ibrahim: Nga Ibën Ebi Nexhih: Nga babai i tij, ka thënë: Është pyetur Ibën Umer në lidhje me agjërimin e ditës së Arafatit në Arafat. Ka thënë: E kryeva haxhin më të Dërguarin (Paqja dhe lavdërimi i Allahut qoftë me të) dhe ai nuk agjëroi (ditën e Arafatit), po ashtu me Ebu bekrin e edhe ai nuk agjëroi, me Umerin e as ai nuk agjëroi, edhe me Uthmanin e nuk agjëroi. Unë nuk e agjëroj ditën e Arafatit në Arafat dhe as i urdhëroj njerëzit të veprojnë si unë e as nuk i ndaloj ata. Ky hadith është Hasen. Është transmetuar ky hadith edhe nga Ibën Ebi Nexhih: Nga babai i tij: Nga një burrë tjetër: Nga Ibën Umer. Ebu Nexhih e ka emrin: Jesar. Ai ka dëgjuar nga Ibën Umer.

 

(48)Tema
Çfarë ka ardhur në lidhje me nxitjen për agjërimin
e ditës së Ashuras

752-   (Sahih)    Na ka treguar Kutejbe dhe Ahmed ibën Abdetu Ed-Dibbij, kanë thënë: Na ka treguar Hamed ibën Zejd: Nga Gajlan ibën Xherir: Nga Abdullah ibën Meabed: Nga Ebu Katede, se i Dërguari (Paqja dhe lavdërimi i Allahut qoftë me të) ka thënë: "Unë e llogaris te Allahu se agjërimi i ditës së Ashurasë i shlyen gjynahet e vitit para tij."
Në temë ka hadith nga Aliu, Muhamed ibën Sajfij, Seleme ibën El-Ekvei, Hind ibën Esma, Ibën Abasi, Er-Rrubej bint Muauidh ibën Afrai, Abdurrahman ibën Seleme El-Huzai (nga xhaxhai i tij) dhe Abdullah ibën Ez-Zubejr. Të gjithë këta kanë përmendur se i Dërguari i Allahut (Paqja dhe lavdërimi i Allahut qoftë me të) ka nxitur për agjërimin e ditës së Ashurasë. Nuk dimë që të ketë ardhur në ndonjë transmetim: "Agjërimi i ditës së Ashurasë i shlyen gjynahet e vitit para tij", përveçë se në hadithin e Ebu Katedes. Prej dijetarëve të cilët bazohen në hadithin e Ebu Katedes janë: Ahmedi dhe Is'haku. ["Ibën Maxheh" (1737): م ].

 

(49)Tema
Çfarë ka ardhur në lidhje me lejueshmërinë e mos agjërimit
të ditës së Ashurasë

 

753-   (Sahih)    Na ka treguar Harun ibën Is'hak El-Mehdenij, ka thënë: Na ka treguar Abdetu ibën Sulejman: Nga Hisham ibën Urve: Nga babai i tij: Nga Aishja, ka thënë: Ditën e Ashurasë e agjëronin Kurejshët në kohën e injorancës e edhe i Dërguari i Allahut (Paqja dhe lavdërimi i Allahut qoftë me të) e agjëronte atë. Kur i Dërguari (Paqja dhe lavdërimi i Allahut qoftë me të) u shpërngul për në Medine e agjëronte ditën e Ashurasë dhe i urdhëroi njerëzit ta agjërojnë atë. Kur më vonë u bë i detyrueshëm muaji i Ramazanit, u zhvlerësua nga të qënit i detyrueshëm agjërimi i Ashurasë dhe u konsiderua muaji i Ramazanit si agjërim i detyrueshëm (Farz), ndërsa ditën e Ashurasë kush kishte dëshirë e agjëronte e kush donte e linte.
Në temë ka hadith nga Ibën Mesudi, Kajs ibën Sadi, Xhabir ibën Samurrai, Ibën Umeri dhe Muauije. Dijetarët janë bazuar në hadithin e Aishes dhe ai është hadith i saktë (Sahih). Ata nuk e shohin si të detyrueshëm agjërimin e ditës së Ashurasë, mirëpo nëse dikush ka dëshirë ta agjëroi për shkak të vlerës dhe shpërblimit të madh që ka ajo ditë, atëherë le ta agjëroi. ["Sahih Ebi Daud" (2110): ق ].

 

(50)Tema
Çfarë ka ardhur për përcaktimin e ditës së Ashurasë

754-   (Sahih)    Na ka treguar Hennad dhe Ebu Kurajb, kanë thënë: Na ka treguar Uekia: Nga Xhabir ibën Umer: Nga El-Hakem ibën El-Earaxh, ka thënë: Shkova te Ibën Mesudi dhe e gjeta atë me shaminë të mbështetur tek pusi i Zemzemit. I thashë: Më lajmëro mua për ditën e Ashurasë, në cilen ditë duhet ta agjëroi atë? Tha: Kur ta shohësh hënën e re të muajit Muharrem, llogariti ditët. Në mëngjesin e ditës së nëntë gdhihu agjërueshëm. Thashë: A kështu e agjëronte atë Muhamedi (Paqja dhe lavdërimi i Allahut qoftë me të)? Tha: Po. ["Sahih Ebi Daud" (2114):م ].

755-   (Sahih)    Na ka treguar Kutejbe, ka thënë: Na ka treguar Abduluerith: Nga Junusi: Nga El-Hasen: Nga Ibën Abasi, ka thënë: I Dërguari i Allahut (Paqja dhe lavdërimi i Allahut qoftë me të) ka urdhëruar të agjërohet dita e Ashurasë në ditën e dhjetë. Hadithi i Ibën Abasit është Hasen Sahih. Kanë rënë në kundërshtim dijetarët për përcaktimin e ditës së Ashurasë. Disa prej tyre kanë thënë se është ditën e nëntë, ndërsa të tjerë kanë thënë në ditën e dhjetë. Është transmetuar nga Ibën Abasi të ketë thën&e